May 27, 2026
વાંચન વૈવિધ્યમ

કેરીના વિચિત્ર નામ પાછળનું રહસ્ય: જાણો લંગડા, તોતાપુરી અને હાપુસના રસપ્રદ કિસ્સા

Spread the love

ફળોના રાજાની અનોખી દુનિયા: કેસરથી લઈને ઇમામ પસંદ સુધીની કેરીઓના નામ કેવી રીતે પડ્યા? વાંચો રસપ્રદ ઇતિહાસ

દેશમાં કેરીને ફળોનો રાજા કહે છે, પરંતુ ભારતમાં કેરીની ફક્ત એક જ પ્રકારની હોતી નથી, જેમાં અનેક પ્રકારની વેરાયટી હોય છે. દરેક જાતની કેરીનો અલગ અલગ ટેસ્ટ પણ હોય છે, જ્યારે અનેકના તો નામ જાણીને આશ્ચર્ય સાથે હસવાનું પણ ચોક્કસ આવી જાય છે એવું કેમ તો જાણીએ.
કેરીમાં ખાવામાં રસીલી, મીઠી અને ટેસ્ટી હોય છે. ગરમીઓની સિઝનમાં તો લોકો હોંશેહોંશે ખાય છે. ગરીબોથી લઈને અમીરોના ઘરોમાં દરેક પ્રકારની કેરી ખાવામાં આવે છે, જેમાં અમુક લોકો મોડા ખાય છે તો શ્રીમંતો સિઝનની શરુઆતથી ખાવાનું શરુ કરી દે છે. ઉનાળાની સિઝન કેરી માટે બેસ્ટ છે, પરંતુ તેના નામ બહુ રસપ્રદ છે, જે સાંભળીને સૌને આનંદ આવે છે.

કેસરઃ કેસર કેરીનું નામ તેના ઘેરા નારંગી રંગ પરથી રાખવામાં આવ્યું છે, જે કેસરની યાદ અપાવે છે. તે તેની વિશિષ્ટ સુગંધ, મીઠાશ અને નરમ પોત માટે જાણીતું છે. મુખ્યત્વે ગુજરાતના ગીર પ્રદેશમાં ઉગાડવામાં આવતી કેસર કેરી સ્થાનિક અને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ખૂબ માંગવામાં આવે છે. તેની ગુણવત્તા અને સ્વાદ તેને પ્રીમિયમ શ્રેણીમાં મૂકે છે. રાજસ્થાનના બાડમેરના રણ પ્રદેશના ખેડૂતો હવે આધુનિક તકનીકોનો ઉપયોગ કરીને કેસર કેરીની ખેતી કરી રહ્યા છે, જે બદલાતા કૃષિ વલણોનો સંકેત છે.

તોતાપુરીઃ તોતાપુરી કેરીનું નામ સાંભળતા જ તમને પોપટ યાદ આવી જાય છે, તેથી તેને તોતાપુરીનું મળ્યું છે, પરંતુ આ કેરીનો આગળનો ભાગ પણ પોપટની ચાંચ જેવો છે, પણ એ ખાવામી પણ ખાટી-મીઠ્ઠી હોય છે.

લંગડાઃ ઉત્તર પ્રદેશ અને બિહારમાં બહુ જાણીતી લંગડા કેરી છે, જે ખાવામાં રસીલી અને મીઠી હોવાથી વધુ લોકપ્રિય છે. લંગડા કેરીની છાલ લીલી હોય છે. વારાણસીના ખેડૂતે પોતાના ખેતરમાં સૌથી પહેલા ઉગાડી હતી, જે ચાલતી વખતે લંગડાતો હતો, તેથી તેનું નામ લંગડા પાડવામાં આવ્યું હતું.

દશેરી-ચૌસાઃ દશેરી કેરી સામાન્ય રીતે ચારથી પાંચ ખાઈ લે છે, જેનો ટેસ્ટ એકદમ અલગ હોય છે. સામાન્ય રીતે ઉત્તર પ્રદેશના દશેરી ગામમાં ઉગાડવામાં આવી હતી, તેથી તેનું નામ દશેરી પાડવામાં આવ્યું હતું. ચૌસા પણ બિહારમાં ઉગાડવામાં આવે છે. ચૌસામાં ઉગાડવામાં આવી હતી, તેથી નામ ચૌસા પાડ્યું છે. સફેદા કેરી પણ પીળી અને સોફ્ટ હોય છે. સફેદા કેરી ખાવામાં મીઠી હોય છે.

હાપુસઃ મહારાષ્ટ્રની હાપુસ કેરી, જેને આલ્ફોન્સો તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે, તે વિશ્વની સૌથી પ્રીમિયમ કેરીઓમાંની એક માનવામાં આવે છે. તેનો ઘેરો કેસરી રંગ, સુંવાળી, ફાઇબરલેસ પલ્પ અને ઉત્તમ મીઠાશ તેને અનોખી બનાવે છે. તેની સુગંધ પણ ખૂબ જ આકર્ષક છે, જે તેને અન્ય કેરીઓથી અલગ પાડે છે. તે મુખ્યત્વે કોંકણ ક્ષેત્રમાં ઉગાડવામાં આવે છે. હાપુસ કેરીને GI ટેગ આપવામાં આવ્યો છે, જે તેની ગુણવત્તા અને પ્રાદેશિક ઓળખનું રક્ષણ કરે છે. વિદેશમાં તેની ખૂબ માંગ છે.

સિંધરીઃ સિંધરી કેરી પાકિસ્તાનના મુખ્ય નિકાસકારોમાંની એક છે અને સિંધ પ્રાંતમાંથી આવે છે. નામ ભલે વિચિત્ર ન લાગે, પણ તેની વાર્તા રસપ્રદ છે. મૂળ મીરપુર ખાસ નજીકના સિંધરી ગામમાં ઉગાડવામાં આવતી, તે પ્રાદેશિક ઓળખનો એટલો અભિન્ન ભાગ બની ગઈ છે કે સ્થાનિક લોકો તેને કેરીની રાણી કહે છે. તેના સોનેરી રંગ અને મધ જેવી મીઠાશએ તેને વિશ્વભરમાં ખ્યાતિ અપાવી છે.

ઇમામઃ ઇમામ પસંદ (જેનો અર્થ ઇમામનું પ્રિય) એક દુર્લભ રત્ન છે અને તેમાં રહસ્યમય આકર્ષણ છે. કેટલાક માને છે કે તેનું નામ એક શાહી ઇમામના નામ પરથી રાખવામાં આવ્યું હતું જેમને આ વિવિધતા ખૂબ ગમતી હતી. અન્ય માને છે કે પસંદ (જેનો અર્થ પસંદગી) તમિલનાડુ અને આંધ્ર પ્રદેશના રાજવી પરિવારો દ્વારા અગાઉના વિશિષ્ટ વપરાશનો સંદર્ભ આપે છે. તેનું મોટું ફળ અને સ્વાદ કેરી પ્રેમીઓમાં ખાસ પસંદ કરે છે.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

error: Content is protected !!